Ban biên tập Smartbaby.com.vnLàm đồ chơi mầm non từ chai nhựa là cách vừa tiết kiệm vừa tận dụng được rác thải nhựa, lại giúp trẻ thích thú khi được tự tay tạo ra món đồ chơi của mình. Dưới đây là 15 cách làm đồ chơi từ chai nhựa mà ba mẹ ở nhà hay thầy cô ở lớp mầm non đều làm được, kèm vật liệu cần chuẩn bị, các bước thực hiện và lưu ý an toàn cho bé.
15 cách làm đồ chơi mầm non từ chai nhựa
Chai nhựa nhẹ, dễ cắt, có nhiều kích cỡ và màu sắc nên là nguyên liệu quen thuộc khi làm đồ chơi cho bé. Tận dụng chai đã dùng không chỉ cho bé những món đồ chơi độc đáo mà còn góp phần giảm lượng rác thải nhựa. Các bước có dùng dao rọc giấy, súng bắn keo, keo 502 hay đục lỗ bằng đinh, tuốc nơ vít nên do người lớn làm; bé có thể tham gia tô màu, dán trang trí.
1. Chậu cây hình thú cưng từ chai nhựa
Chuẩn bị:
- Chai nhựa
- Kéo
- Bút lông
- Màu vẽ (nên dùng màu acrylic để bám nhựa tốt hơn màu nước)
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Phác họa hình con vật (mèo, thỏ, gấu trúc…) lên thân chai bằng bút lông, phần tai nhô lên phía trên.
- Bước 2: Cắt chai nhựa theo đường đã vẽ, đục vài lỗ nhỏ dưới đáy để thoát nước rồi sơn màu theo ý thích.
- Bước 3: Vẽ thêm mắt, mũi, ria và chút má hồng để chậu cây trông dễ thương hơn.
2. Ống đựng bút dễ thương từ chai nhựa
Ống đựng bút hình mèo vừa là đồ dùng, vừa là món trang trí xinh xắn cho bàn học của bé.
Chuẩn bị:
- Chai nhựa
- Giấy trắng
- Kéo
- Keo dán
- Giấy màu
- Bút sáp màu
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Cắt đôi chai nhựa, lấy nửa dưới và bôi keo quanh thân chai.
- Bước 2: Cuộn giấy trắng bọc bên ngoài, phần giấy thừa phía trên cắt thành các dải nhỏ rồi gấp và dán vào bên trong miệng chai.
- Bước 3: Cắt nơ, tai mèo từ giấy màu và vẽ mặt mèo để trang trí ống cắm bút.
3. Búp bê dễ thương từ chai nhựa
Chỉ với một chiếc chai nhựa và chút đất sét, bạn có thể làm những cô búp bê xinh xắn cho bé gái.
Chuẩn bị:
- Chai nhựa
- Kéo
- Keo dán
- Giấy báo
- Đất sét
- Tăm
- Màu vẽ
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Cắt bỏ một phần đáy chai, quét keo lên thân chai rồi dán giấy báo phủ kín.
- Bước 2: Đục một lỗ nhỏ trên nắp chai, cắm một chiếc tăm qua, để hở một đoạn phía trên để gắn cổ và đầu búp bê nặn bằng đất sét.
- Bước 3: Dùng màu vẽ trang trí váy, áo cho búp bê.
- Bước 4: Nặn thêm tóc bằng đất sét, sau đó tô màu và vẽ khuôn mặt để búp bê sinh động hơn.
4. Lợn tiết kiệm ngộ nghĩnh từ chai nhựa cũ
Chuẩn bị:
- Chai nước ngọt lớn
- Kéo, dao rọc giấy
- Keo dán nhựa
- Bút màu, giấy màu, sơn
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Cắt 2 hình chiếc lá từ giấy màu để làm tai lợn.
- Bước 2: Vẽ hai đường lên chai: một đường chia ngang thân chai, một đường ngăn cách đáy chai với thân chai.
- Bước 3: Cắt theo đường đã vẽ, bỏ phần nhựa ở giữa rồi dùng keo ghép phần đáy chai vào phần có miệng chai.
- Bước 4: Khi keo khô, khoét một khe hình chữ nhật nhỏ trên lưng lợn để bỏ tiền.
- Bước 5: Sơn, vẽ trang trí bên ngoài, dán tai và vẽ mắt, mũi cho chú lợn (nắp chai làm mũi lợn).
5. Máy bay trực thăng bằng chai nhựa
Chuẩn bị:
- Chai nhựa nhỏ
- Quả bóng bàn
- Ống hút nhựa
- Ghim, dao rọc giấy, kéo
- Keo dán nhựa
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Khoét một lỗ tròn trên nắp chai vừa với ống hút.
- Bước 2: Cắt một đoạn ống hút dài 3–4 cm, cắm vào lỗ vừa khoét để làm trục cánh quạt.
- Bước 3: Uốn ống hút làm chân trực thăng; cắt vài vòng nhựa mỏng (khoảng 0,5 cm) từ phần thân chai còn thừa để giữ chân lại với nhau.
- Bước 4: Ghim hai ống hút dài bằng nhau thành hình chữ thập rồi gắn lên trục để làm cánh quạt. Kiểm tra kỹ để đầu ghim không lộ ra ngoài.
- Bước 5: Gắn quả bóng bàn vào phía trước làm buồng lái, dán chân máy bay vào thân chai bằng keo.
6. Con rắn đồ chơi từ nắp chai nhựa
Nếu nhà bạn còn nhiều nắp chai, hãy tham khảo thêm các cách làm đồ chơi từ nắp chai nhựa như kẹp tóc, yoyo, tranh treo tường. Lưu ý: nắp chai là chi tiết nhỏ, không để trẻ dưới 3 tuổi chơi một mình vì có nguy cơ hóc.
Chuẩn bị:
- Nắp chai nhựa nhiều màu sắc
- Tuốc nơ vít
- Dây dù
- Một tờ giấy màu, một cây bút
- Keo dán
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Dùng tuốc nơ vít đục lỗ chính giữa các nắp chai (người lớn làm).
- Bước 2: Luồn dây qua nắp thứ nhất, thắt nút to hơn lỗ để cố định, nắp này làm đầu rắn.
- Bước 3: Luồn lần lượt các nắp còn lại vào dây, xen kẽ màu sắc cho đẹp mắt.
- Bước 4: Luồn dây qua chiếc nắp cuối cùng rồi buộc chặt.
- Bước 5: Cắt giấy màu thành hình lưỡi rắn, dán vào nắp đầu rắn và vẽ mắt theo ý thích.
7. Lồng đèn từ chai nhựa cho bé
Món này rất hợp để làm cùng bé dịp Trung thu; bạn có thể xem thêm các cách làm đèn Trung thu khác như đèn ông sao, đèn lồng giấy.
Chuẩn bị:
- Chai nhựa
- Dao rọc giấy, kéo
- Đèn LED nhỏ hoặc nến điện (an toàn hơn nến thật)
- Dây vải, thanh gỗ
- Bút lông
- Đinh hoặc tuốc nơ vít
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Dùng đinh hoặc tuốc nơ vít đục lỗ trên nắp chai.
- Bước 2: Luồn dây vải qua lỗ, thắt nút để dây không tuột, đầu còn lại buộc vào thanh gỗ làm cán cầm.
- Bước 3: Kẻ các đường thẳng song song trên thân chai, dài khoảng 8–10 cm tùy độ dài chai, cách nhau 1 cm.
- Bước 4: Dùng dao rọc giấy cắt theo đường đã kẻ.
- Bước 5: Ấn nhẹ chai xuống để các nan nhựa cong ra, tạo thành vòm lồng đèn.
- Bước 6: Đặt đèn LED hoặc nến điện vào giữa. Không nên dùng nến thật cho trẻ nhỏ vì nhựa dễ bắt lửa và chảy khi gặp nhiệt.
8. Con rùa đồ chơi từ đáy chai nhựa
Chuẩn bị:
- Chai nhựa lớn
- Súng bắn keo
- Kéo, dao rọc giấy
- Bút bi, bút đánh dấu
- Giấy bìa màu
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Đặt chai nhựa lên giấy bìa, vẽ một vòng quanh đáy chai rồi vẽ thêm đầu, đuôi và 4 chân rùa, cắt ra.
- Bước 2: Cắt phần đáy chai cao khoảng 7 cm để làm mai rùa.
- Bước 3: Dùng súng bắn keo dán mai rùa lên hình rùa bằng giấy (người lớn làm, keo nóng dễ gây bỏng).
- Bước 4: Khi keo khô, vẽ mắt, miệng và trang trí chú rùa theo sở thích.
9. Ba lô tên lửa từ hai chai nhựa
Chuẩn bị:
- Hai chai nhựa lớn loại 1,5 lít
- Sơn màu
- Tấm bìa cứng
- Vải hoặc nỉ màu đỏ, cam
- Keo dán
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Sơn toàn bộ thân hai chai nhựa, để khô hẳn. Nếu dùng sơn xịt, người lớn làm ở nơi thoáng khí.
- Bước 2: Cắt vải thành hình ngọn lửa, dán vào miệng mỗi chai để làm tia lửa phụt ra.
- Bước 3: Cắt bìa cứng thành hình chữ nhật vừa với hai chai đặt cạnh nhau.
- Bước 4: Dán hai chai lên tấm bìa, miệng chai hướng xuống dưới.
- Bước 5: Cắt 2 dải vải dài, rộng khoảng 3–5 cm, dán hai đầu vào tấm bìa để làm quai đeo vai cho bé.
10. Nồi cơm điện đồ chơi từ chai nhựa
Nồi cơm điện nhỏ xinh là đồ dùng quen thuộc để bé chơi trò nấu ăn; bạn có thể kết hợp với các ý tưởng làm đồ chơi góc nấu ăn khác để có một góc bếp hoàn chỉnh.
Chuẩn bị:
- Chai nhựa
- Tấm xốp nhiều màu
- Keo 502 hoặc keo sữa
- Kéo, bút chì
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Cắt chai nhựa làm đôi, lấy nửa dưới làm thân nồi.
- Bước 2: Cắt một dải xốp màu xanh dán quanh thân nồi.
- Bước 3: Cắt một hình vuông nhỏ bằng xốp vàng làm bảng điều khiển, thêm hai hình tròn nhỏ màu hồng hoặc tím làm nút bấm, dán lên thân nồi.
- Bước 4: Úp miệng nồi lên tấm xốp đỏ, vẽ theo mép rồi cắt ra để làm nắp nồi.
- Bước 5: Dán một mẩu xốp dài khoảng 5 cm lên hai bên nắp để làm quai xách.
Keo 502 khô rất nhanh và dính chặt vào da, người lớn nên tự dán và cất keo xa tầm tay trẻ.
11. Bộ bowling từ chai nhựa cho bé vận động
Biến chai nhựa cũ thành bộ bowling là cách làm đồ chơi bằng chai nhựa đơn giản nhất, lại giúp bé vận động, rèn khả năng ném, lăn bóng và đếm số.
Chuẩn bị:
- 6–10 chai nhựa cùng cỡ
- Màu vẽ hoặc giấy màu
- Một ít nước hoặc cát
- Băng dính
- Một quả bóng nhựa
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Rửa sạch, bóc nhãn và để khô chai.
- Bước 2: Cho một ít nước hoặc cát vào đáy chai để ki bowling đứng vững hơn, vặn chặt nắp và quấn băng dính quanh nắp.
- Bước 3: Tô màu hoặc dán giấy màu trang trí, mỗi chai một màu để bé dễ phân biệt.
- Bước 4: Xếp các chai thành hình tam giác, cho bé đứng cách một đoạn và lăn bóng.
12. Đồng hồ đồ chơi từ nắp chai nhựa
Đồng hồ tự làm giúp bé làm quen với các con số và tập xem giờ. Bạn có thể treo đồng hồ ở góc học tập của bé hoặc của lớp.
Chuẩn bị:
- 12 nắp chai nhựa
- 3 thanh nhựa hoặc bìa cứng dài ngắn khác nhau làm kim đồng hồ
- Kéo
- Tuốc nơ vít
- Băng dính
- Bút
- Bìa cứng
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Cắt bìa cứng thành mặt đồng hồ theo hình bé thích.
- Bước 2: Đánh dấu 12 vị trí giờ trên mặt đồng hồ, viết số từ 1 đến 12 lên các nắp chai rồi gắn vào đúng vị trí.
- Bước 3: Khoét một lỗ nhỏ ở giữa mặt đồng hồ, gắn kim giờ, kim phút, kim giây sao cho kim xoay được.
13. Chim cánh cụt đáng yêu từ chai nhựa
Chim cánh cụt sống chủ yếu ở Nam bán cầu, trẻ ở Việt Nam thường chỉ thấy qua sách, phim hoặc ở vườn thú. Làm một chú chim cánh cụt từ chai nhựa là cách thú vị để bé làm quen với loài vật này.
Chuẩn bị:
- 2 chai nhựa
- Ruy băng
- Bút sáp màu
- Màu vẽ
- Kéo
- Keo dán nhựa
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Cắt bỏ phần đầu của 2 chai nhựa rồi dán hai phần thân lại với nhau để làm thân chim cánh cụt.
- Bước 2: Sơn màu đen, trắng cho thân rồi vẽ mắt, mỏ và trang trí thêm.
- Bước 3: Thắt ruy băng thành chiếc khăn, quàng vào phần cổ để chú chim cánh cụt thêm đáng yêu.
14. Thuyền buồm từ chai nhựa
Chai nhựa kín nước nên nổi rất tốt, rất hợp để làm thuyền buồm cho bé thả chơi trong chậu nước hoặc lúc tắm.
Chuẩn bị:
- Chai nhựa (loại hơi dẹt)
- 1 tấm xốp
- Dây chun
- 1 que gỗ
- Giấy màu, keo dán
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Cắt giấy màu thành các hình tam giác hoặc chữ nhật làm cánh buồm, dán vào que.
- Bước 2: Cắm que buồm vào miếng xốp, đặt miếng xốp lên thân chai và dùng dây chun cố định lại. Vặn chặt nắp để nước không lọt vào.
15. Chậu hoa treo tường bằng chai nhựa
Với chậu hoa treo từ chai nhựa, bạn có thể cùng bé trồng cây, tưới nước mỗi ngày, giúp bé làm quen với việc chăm sóc cây từ nhỏ.
Chuẩn bị:
- Chai nhựa
- Hình dán con vật dễ thương
- Dây dù
- Dao rọc giấy
- Màu vẽ
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Cắt bỏ phần miệng chai, dán hình con vật lên thân chai.
- Bước 2: Khoét 2 lỗ ở hai bên thành chai để luồn dây treo.
- Bước 3: Tô màu trang trí chậu theo sở thích của bé.
- Bước 4: Cho đất và cây vào chậu rồi treo lên tường hoặc hàng rào.
Lưu ý an toàn khi làm đồ chơi mầm non từ chai nhựa
Để đồ chơi từ chai nhựa vừa đẹp vừa an toàn cho trẻ, ba mẹ và thầy cô nên chú ý:
- Chọn chai sạch, nguyên vẹn: Dùng chai từng đựng nước uống, sữa; không dùng chai, can từng đựng hóa chất tẩy rửa, dầu nhớt, thuốc trừ sâu. Bỏ những chai đã nứt, giòn hoặc biến dạng.
- Rửa sạch và để khô: Rửa chai bằng nước rửa chén, tráng kỹ và phơi khô trước khi làm để không còn cặn đồ uống, tránh nấm mốc.
- Xử lý mép cắt: Mép chai nhựa sau khi cắt khá sắc. Dán băng dính vải hoặc băng keo giấy dọc mép, hoặc chà nhẹ bằng giấy nhám trước khi đưa cho bé.
- Người lớn làm các bước nguy hiểm: Dao rọc giấy, súng bắn keo nóng, keo 502, đinh, tuốc nơ vít nên để xa tầm tay trẻ; bé chỉ tham gia tô màu, dán giấy, trang trí.
- Cẩn thận với chi tiết nhỏ: Nắp chai, mắt nhựa, hạt cườm, sỏi… có thể gây hóc. Với trẻ dưới 3 tuổi, gắn thật chắc hoặc bỏ hẳn những chi tiết này.
- Không dùng lửa thật: Với lồng đèn, nhà đèn làm từ chai nhựa, hãy dùng đèn LED hoặc nến điện thay cho nến thật.
- Chọn đồ chơi hợp lứa tuổi: Trẻ nhà trẻ hợp với đồ chơi to, ít chi tiết như bộ bowling, con rùa; trẻ mẫu giáo lớn có thể tự làm những món cần cắt dán nhiều hơn dưới sự hướng dẫn của người lớn.
- Kiểm tra định kỳ: Đồ chơi dùng thường xuyên trong lớp dễ bị nứt, bong keo; hãy kiểm tra và thay mới khi thấy hỏng.
Nên chọn chai nhựa nào để làm đồ chơi?
Chai nhựa quanh ta rất đa dạng: chai nước khoáng, chai nước ngọt, chai trà sữa, bình sữa tươi, can nước… Mỗi loại được làm từ một loại nhựa khác nhau như PET, HDPE, PP. Để biết chai làm từ loại nhựa nào, bạn xem ký hiệu hình tam giác có số ở dưới đáy hoặc trên thân chai:
- Số 1 – Nhựa PET (Polyethylene Terephthalate): thường gặp ở chai nước khoáng, nước ngọt
- Số 2 – Nhựa HDPE (High-density polyethylene): thường gặp ở bình sữa, can đựng
- Số 3 – Nhựa PVC (Polyvinyl chloride)
- Số 4 – Nhựa LDPE (Low-density polyethylene)
- Số 5 – Nhựa PP (Polypropylene)
- Số 6 – Nhựa PS (Polystyrene)
- Số 7 – Các loại nhựa khác
Chai nước uống bằng nhựa PET (số 1) là nguyên liệu dễ kiếm, dễ cắt và phổ biến nhất khi làm đồ chơi. Nên hạn chế dùng đồ nhựa số 3 và số 6 cho những món bé hay cầm nắm, đưa lên miệng.
Lợi ích của việc làm đồ chơi mầm non từ chai nhựa
Vì sao nên tái chế chai nhựa?
Nhu cầu nước giải khát, nước ép và đồ uống đóng chai ngày càng lớn nên lượng chai nhựa bị thải ra mỗi ngày là rất nhiều. Nhựa cần thời gian rất lâu để phân hủy tự nhiên, còn nếu đốt không đúng cách sẽ sinh ra khói và khí độc hại cho sức khỏe con người.
Mỗi năm có hàng triệu tấn rác nhựa trôi ra đại dương, ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường sống của các loài sinh vật biển. Vì vậy, bên cạnh việc hạn chế dùng đồ nhựa dùng một lần, tái chế chai nhựa làm đồ chơi là một việc nhỏ mà mỗi gia đình, mỗi lớp học đều có thể làm.
Lợi ích với trẻ mầm non
- Tái sử dụng chai nhựa: Chai nhựa thường chỉ dùng một lần rồi bỏ, tận dụng làm đồ chơi giúp giảm lượng rác thải.
- Tiết kiệm chi phí: Nguyên liệu sẵn có trong nhà, trong lớp, gần như không tốn tiền mua.
- Rèn sự khéo léo: Khi cùng người lớn tô màu, cắt dán, xâu nắp chai, trẻ được luyện đôi tay và sự tập trung.
- Khuyến khích sáng tạo: Chai nhựa có nhiều hình dáng, kích cỡ nên trẻ có thể tưởng tượng ra rất nhiều món đồ chơi khác nhau.
- Hiểu ý nghĩa bảo vệ môi trường: Khi tự làm và chơi với đồ chơi tái chế, trẻ hiểu rằng đồ bỏ đi vẫn còn có ích, từ đó biết yêu quý và giữ gìn môi trường.
Câu hỏi thường gặp
Đồ chơi từ chai nhựa có an toàn cho trẻ mầm non không?
Có, nếu chai được rửa sạch, mép cắt đã được dán hoặc mài nhẵn, các chi tiết nhỏ được gắn chắc chắn và trẻ chơi dưới sự trông nom của người lớn. Với trẻ dưới 3 tuổi, nên chọn những món to, ít chi tiết rời.
Làm sao để mép chai nhựa sau khi cắt không bị sắc?
Cách đơn giản nhất là dán băng dính vải hoặc băng keo giấy gập đôi dọc theo mép cắt. Bạn cũng có thể chà nhẹ mép bằng giấy nhám cho nhẵn trước khi dán trang trí.
Đồ dùng đồ chơi mầm non từ chai nhựa nào hợp với lớp học?
Bộ bowling hợp với giờ vận động, nồi cơm điện cho góc phân vai, đồng hồ cho góc học tập, chậu cây treo cho góc thiên nhiên. Nếu cần thêm ý tưởng cho hội thi đồ dùng đồ chơi tự làm, thầy cô có thể tham khảo các đồ chơi mầm non làm từ phế liệu khác.
Chỉ cần vài chiếc chai nhựa và chút khéo tay, ba mẹ và thầy cô đã có thể cùng bé tạo nên cả một góc đồ chơi vừa vui vừa ý nghĩa.
